Volg je in Frankrijk een opleiding geneeskunde, tandheelkunde, verloskunde of farmacie? Dan opent op maandag 2 november 2026 de aanvraag voor een Franse toelage van €1.200 bruto per maand. Daar staat wel een zware tegenprestatie tegenover: na je studie moet je minstens twee jaar werken in een gebied waar te weinig zorg beschikbaar is.
De regeling heet contrat d’engagement de service public (CESP). Ze kan ook relevant zijn voor Nederlandse en Belgische studenten die aan een Franse universiteit staan ingeschreven. Zie het bedrag niet als een gewone studiebeurs. Je tekent een contract waarvan verbreking kan leiden tot terugbetaling van ontvangen bedragen en een aanvullende boete.
Voor welke studenten is de toelage bedoeld?
De vernieuwde regeling is volgens Service-Public toegankelijk voor studenten die minstens het eerste jaar van de eerste studiecyclus hebben afgerond en verder studeren in:
- geneeskunde;
- tandheelkunde (odontologie);
- verloskunde (maïeutique);
- farmacie, behalve een industrieel farmacieprogramma.
Ook bepaalde zorgprofessionals met een diploma van buiten de Europese Unie en de Europese Economische Ruimte kunnen in aanmerking komen wanneer zij in Frankrijk toestemming hebben gekregen voor een competentietraject in geneeskunde of tandheelkunde.
Een Nederlandse of Belgische nationaliteit sluit je dus niet op zichzelf uit. Doorslaggevend is of je in de bedoelde Franse opleiding en studiefase zit en door de selectie komt. Vraag je universiteit of opleidingsonderdeel bij twijfel vóór indiening te bevestigen dat jouw inschrijving onder het CESP valt.
€1.200 bruto, maar geen vrijblijvend geld
Een geselecteerde student ontvangt €1.200 bruto per maand tijdens de overeengekomen periode van de studie. In ruil daarvoor verbind je je onder meer tot drie zaken:
- je zet de gekozen opleiding voort;
- je houdt je aan de aanwezigheidsplichten van de opleiding;
- je gaat na diplomering werken in een door de Franse gezondheidsautoriteiten aangewezen gebied met een tekort aan zorgaanbod.
De latere werkplicht duurt even lang als de periode waarin je de toelage hebt ontvangen, met een minimum van twee jaar. Ontvang je de toelage bijvoorbeeld drie jaar, dan moet je in beginsel ook drie jaar aan de territoriale werkverplichting voldoen.
Het bedrag is bruto. Hoeveel netto overblijft en welke gevolgen de betaling heeft voor andere inkomsten of studiefinanciering, hangt af van je persoonlijke en grensoverschrijdende situatie. Laat dat vooraf controleren als je ook Nederlandse of Belgische studiefinanciering, een beurs of fiscale verplichtingen in een ander land hebt.
Je kiest niet zomaar elke Franse plaats
De gebieden waar de zorg ontoereikend is, worden door de regionale gezondheidsdiensten, de agences régionales de santé (ARS), vastgesteld. In het jaar vóór het einde van je opleiding geef je aan de bevoegde ARS door waar je later wilt werken.
Je mag maximaal vijf werklocaties opgeven, in volgorde van voorkeur. De ARS beoordeelt de aanvraag onder meer op jouw toekomstige specialisme en op de demografische, medische en sociale situatie in het gebied.
Dat betekent dat een CESP geen garantie is op precies de gemeente of praktijk die je nu in gedachten hebt. Leg voor ondertekening daarom vast welke vormen van werk bij jouw traject zijn toegestaan, hoe een wissel van specialisme wordt behandeld en wie jouw aanspreekpunt bij de ARS wordt.
Dit moet in je aanvraagdossier
De landelijke aanvraag voor studiejaar 2026-2027 opent op 2 november. Volgens de officiële uitleg bevat het dossier in elk geval:
- een inschrijvingsbewijs voor het lopende studiejaar;
- een motivatiebrief met je beroepsplan, gekozen richting en het gebied waar je later zou willen werken;
- voor tweedejaarsstudenten: de resultaten van het eerste studiejaar;
- voor studenten die al langer studeren: de resultaten van de twee voorafgaande studiejaren.
De selectiecommissie kijkt naar de studieresultaten en naar de kwaliteit en samenhang van het beroepsplan. Een gesprek kan deel uitmaken van de procedure. Sommige kandidaten kunnen na een voorselectie direct worden gekozen, maar een goede rangschikking betekent volgens de toelichting niet automatisch dat er ook een contract beschikbaar is.
Maak van de motivatiebrief daarom geen algemene tekst over “mensen willen helpen”. Benoem welk zorgtekort je begrijpt, welke opleiding en specialisatie daarbij passen en waarom je daadwerkelijk langere tijd in zo’n gebied kunt werken. Controleer ook of alle cijfers, studiejaren en documenten leesbaar en actueel zijn.
Stoppen kan duur worden
De regeling is bedoeld om toekomstige zorgprofessionals duurzaam aan een tekortgebied te binden. Wie het contract niet nakomt, kan te maken krijgen met beëindiging, terugbetaling van ontvangen toelagen en een aanvullende contractuele sanctie.
De precieze berekening hangt af van het moment en de reden van beëindiging. Het nieuwe uitvoeringsbesluit bevat regels over terugbetaling, kennisgeving en bezwaar. Behandel de aanvraag daarom als een langlopende beroepskeuze, niet als een manier om alleen de komende studiejaren financieel te overbruggen.
Stel vóór ondertekening minimaal deze vragen aan je universiteit en ARS:
- Vanaf welke maand wordt de toelage precies betaald?
- Welke studievertraging, onderbreking of overstap moet je melden?
- Mag je later van specialisme of regio veranderen?
- Welke arbeidsvormen en locaties tellen mee voor de werkplicht?
- Wat gebeurt er financieel als je opleiding of persoonlijke situatie onverwacht verandert?
Vraag de antwoorden schriftelijk en bewaar ze samen met het contract.
Ook opletten bij een internationale loopbaan
Voor een Nederlander of Belg kan de Franse contractplicht botsen met plannen om direct na de opleiding naar het eigen land terug te keren. De toelage is juist gekoppeld aan werken in een aangewezen Frans tekortgebied. Solliciteren buiten dat kader maakt de verplichting niet vanzelf ongedaan.
Controleer daarnaast vóór ondertekening:
- hoe je Franse opleiding en toekomstige functie in Nederland of België worden erkend;
- of je zorgverzekering en fiscale woonplaats door de toelage veranderen;
- of een andere beurs of lening een meldingsplicht heeft;
- welke gevolgen een buitenlandse stage of tijdelijk verblijf heeft voor het contract.
De Franse regeling bepaalt niet automatisch wat DUO, een Belgische studietoelageverstrekker of een buitenlandse belastingdienst met de betaling doet. Vraag hierover afzonderlijk advies bij de bevoegde instantie.
Praktische checklist voor zondag
- Controleer of je opleiding en studiejaar onder de officiële doelgroep vallen.
- Download een actueel inschrijvingsbewijs en verzamel de juiste cijferlijsten.
- Schrijf een concrete motivatie met specialisme, regio en beroepsplan.
- Lees de contractvoorwaarden over minimumduur, locatiekeuze en terugbetaling.
- Vraag je universiteit wie de lokale CESP-contactpersoon en selectiecommissie zijn.
- Controleer vanaf 2 november de landelijke aanvraagomgeving en bewaar de ontvangstbevestiging.
De korte versie
Vanaf 2 november 2026 kunnen bepaalde zorgstudenten in Frankrijk een CESP-toelage van €1.200 bruto per maand aanvragen. De regeling geldt voor geneeskunde, tandheelkunde, verloskunde en de meeste farmacieopleidingen, vanaf de vereiste studiefase en na selectie.
Daar staat geen symbolische belofte tegenover. Je moet later minstens twee jaar, en vaak even lang als je de toelage ontving, werken in een officieel aangewezen gebied met een zorgtekort. Wie zich wil aanmelden, doet er goed aan dit weekend het dossier klaar te zetten én de terugbetalings- en locatievoorwaarden te laten uitleggen.
De featured image bij dit artikel is een AI-illustratie.
Reacties ()
Log in om mee te doen aan het gesprek en een reactie achter te laten!