Op 22 juni 2026 waren meer dan 800 scholen en middelbare scholen in Frankrijk gesloten vanwege de aanhoudende hittegolf. Om kinderen te beschermen tegen te hoge temperaturen, kregen veel gezinnen plots te maken met een gesloten schoolgebouw of aangepaste schooltijden. Dit leidde tot de praktische vraag in hoeverre werkende ouders hun werktijden kunnen aanpassen of vrij krijgen wanneer opvang van hun kind(eren) wegvalt door hitte.
Voor werknemers binnen de publieke sector (ambtenaren en contractuelen) bestaat de mogelijkheid om onder voorwaarden een 'autorisation spéciale d'absence' (ASA, oftewel een bijzondere, betaalde verlofdag) aan te vragen als zij tijdelijk voor hun kind moeten zorgen door onvoorziene sluiting van school of opvang. Deze regeling geldt zolang het kind jonger is dan 16 jaar, tenzij het kind een handicap heeft. Het aantal dagen per jaar en de instructies hiervoor kunnen per overheidsdienst verschillen; elke administratie hanteert eigen procedures en behandelt de vraag afhankelijk van de lokale situatie en het belang van het doorlopende werk. Er kan onder omstandigheden, zoals bij noodzakelijke functies (brandweer, politie, zorgpersoneel), een verzoek voor verlof worden geweigerd zonder dat dit strijdig is met de regels. Na een weigering kan een ambtenaar administratief beroep aantekenen, maar dit is doorgaans alleen zinvol bij daadwerkelijke noodzaak.
Voor werknemers in de private sector biedt het arbeidsrecht geen expliciete basis voor aangepast werk, verlof of thuiswerken wanneer scholen sluiten wegens hitte, mits het kind gezond is. Het Franse arbeidsrecht erkent deze situatie niet als reden voor betaald zorgverlof of recht op uitzonderlijk verlof. Werkgevers en werknemers zijn hierbij in de praktijk aangewezen op overleg: veel bedrijven maken in overleg aanpassingen mogelijk, zoals het toestaan van opnemen van vakantiedagen, onbetaald verlof of eerder opnemen van 'réduction du temps de travail' (RTT), eveneens zonder vaste wettelijke rechten. Het accommodatiebeleid verschilt aanzienlijk tussen bedrijven en hangt sterk af van het karakter van het werk en individuele afspraken. Indien er geen overeenstemming wordt bereikt, kan het nemen van eigen initiatief door de werknemer, zoals thuisblijven zonder toestemming, formeel gezien leiden tot een sanctie. Adviezen van arbeidsjuristen benadrukken dat rechterlijke uitspraken in extreme omstandigheden soms begripvol zullen zijn, vooral als de werknemer geen andere oplossing had en dit goed kan vastleggen.
Voor beide sectoren geldt dat leeftijd van het kind, andere opvangmogelijkheden en aard van het werk meebepalen of aanpassing mogelijk is. Zolang nationale regelgeving niet verandert, blijft de praktische uitwerking afhankelijk van afspraken op de werkvloer en het beleid van werkgevers en overheden. Overigens bestaat geen wettelijk recht om kinderen mee te nemen naar het werk; dit wordt per situatie beoordeeld naar veiligheid en aard van het bedrijfspand. Over de toepassing van deze regels bestaat in de praktijk regelmatig onduidelijkheid, zeker bij acute hittegolven of plotselinge besluiten tot sluiting van scholen.
Reacties ()
Log in om mee te doen aan het gesprek en een reactie achter te laten!