In een groeiend aantal Franse gemeenten wordt de openbare verlichting ’s nachts geheel of gedeeltelijk uitgeschakeld. Gemeenten als Menucourt (Val-d’Oise) gebruiken inmiddels systemen waarbij bewoners via een app tijdelijk straatlantaarns kunnen inschakelen. Dit soort maatregelen is bedoeld om fors op energiekosten te besparen en sluit aan bij bredere landelijke trends.
Uit officiële documenten van het Cerema, het nationale expertisecentrum voor infrastructuur en duurzaamheid, blijkt dat het aantal gemeenten dat ’s nachts de verlichting (deels) uitzet de afgelopen tien jaar sterk is toegenomen. Landelijk heeft inmiddels circa tachtig procent van de gemeenten ervoor gekozen om de verlichting in de nacht grotendeels of volledig uit te schakelen. In 2025 bespaarde alleen al de agglomeratie Val-d’Oise duizend verlichte uren dankzij deze aanpak. Sinds de energiecrisis van 2022 heeft deze ontwikkeling bovendien een vlucht genomen.
De manier waarop het uitschakelen wordt toegepast, verschilt per gemeente. In sommige plaatsen, zoals Beynes (Yvelines), blijft het ’s nachts volledig donker, terwijl in andere gemeenten verlichting opnieuw is aangezet na de overstap op energiezuinige LED-lampen. Zo hanteert Cormeilles-en-Parisis nu een lagere lichtintensiteit in de nacht, waarbij lampen op veertig procent van hun sterkte blijven branden. Formeel is het gemeentebestuur verantwoordelijk voor deze beslissingen en worden de effecten gemonitord door instituten als Cerema.
Er zijn geen aanwijzingen dat het doven van de verlichting leidt tot meer criminaliteit, maar het gevoel van onveiligheid varieert per wijk. Bovendien wijzen enkele burgemeesters op bijkomende voordelen voor nachtrust en dierenwelzijn door minder lichtvervuiling.
Wat vaststaat is dat de trend van uitschakeling zich de komende jaren naar verwachting voortzet, volgens de officiële cijfers en beleidskaders. Toch ligt de exacte invulling – volledig donker, app-gestuurd of LED-gedimd – lokaal nog open. Iedere gemeente bepaalt het beleid volgens de formsle procedurele regels en op basis van eigen investeringsmogelijkheden en bewonerswensen.
