De kosten voor consulten bij Franse medische specialisten kunnen in de toekomst mogelijk veranderen, nu de nationale adviesraad HCAAM op 9 juni 2026 een rapport heeft gepubliceerd over de stijgende ‘dépassements d’honoraires’ (extra kosten bovenop het basisconsult). Dit rapport maakt melding van een voortdurende stijging van deze kosten, die in 2040 kunnen oplopen tot ruim 10 miljard euro als er geen maatregelen worden genomen.
De Adviesraad voor de Toekomst van de Ziektekostenverzekering (HCAAM), samengesteld uit vertegenwoordigers van onder meer het parlement en sociale partners, bekijkt drie mogelijkheden om de groei van deze extra kosten te beperken of zelfs af te schaffen. De opties variëren van strengere regulering en beperking van het aantal specialisten dat toeslagen in rekening mag brengen tot het volledig afschaffen ervan. Ook wordt een scenario onderzocht waarbij alleen patiënten met een hoger inkomen toeslagen kunnen betalen, met bijkomende beperking op het totaalbedrag aan extra kosten.
Hoewel het bijbehorende systeem ‘Optam’ sinds 2017 bestaat om deze kosten te beteugelen, blijkt uit het rapport dat dit onvoldoende effect heeft gehad, vooral voor mensen die niet vallen onder een sociale vangnetregeling zoals C2S. Op dit moment betalen patiënten bij 60% van de bezoeken aan een specialist in zogenoegd ‘secteur 2’ vrijwel het dubbele van het basisbedrag dat de Franse sociale zekerheid vergoedt, waarbij aanvullende verzekeringen slechts een deel opnemen.
Nieuwe stand van zaken rond vergoeding door mutuelles en premiebeleid (update 27 juni 2026)
De stijging van deze extra kosten treft niet alleen patiënten, maar legt ook druk op de aanvullende verzekeringen (‘mutuelles’ en verzekeraars). Uit recente gegevens blijkt dat deze organisaties ongeveer 40% van de toeslagen van specialisten vergoeden. Dit aandeel zorgt voor groeiende financiële druk op hun eigen kostenstructuur en speelt een directe rol in de jaarlijkse verhoging van zorgpremies.
Daarnaast bestaat 95% van de polissen inmiddels uit zogenoemde ‘mutuelle responsable’-contracten. Alleen het verplichte deel van de kosten (ticket modérateur) wordt wettelijk gegarandeerd vergoed; er geldt geen wettelijke verplichting om de extra toeslagen (dépassements d’honoraires) te vergoeden. Wanneer verzekeraars dit wél doen, gelden vaak strengere voorwaarden, onder meer afhankelijk van deelname van de arts aan het Optam-akkoord (waarbij de toeslagen begrensd zijn).
De koepelorganisaties uit het verzekeringswezen uiten herhaaldelijk zorgen over de structureel stijgende extra kosten. Zij waarschuwen dat verdere verhoging van de tegemoetkomingen zal leiden tot hogere premies. Opvallend is dat, ondanks een wettelijke bevriezing van premieprijzen in 2026 (na een eerdere stijging van 6% in 2025), consumentenvereniging Que Choisir onlangs melding heeft gemaakt van talrijke gevallen waarin verzekeraars deze bevriezing overtreden en alsnog forse premiestijgingen hebben doorgevoerd.
Grote regionale en individuele verschillen in extra kosten
Uit de meest recente cijfers blijkt dat de extra kosten sterk uiteenlopen, afhankelijk van specialisme, regio en het profiel van de arts. Zo zijn bij de circa 6.700 chirurgen in secteur 2 de aanvullende toeslagen gemiddeld 58% van het officiële tarief, maar loopt dit aandeel op tot 184% voor de 10% duurste chirurgen. Voor een operatie zoals een totale heupprothese krijgt 80% van de patiënten ten minste één toeslag te betalen over het hele behandeltraject, met een gemiddeld cumulatief bedrag van 700 euro, en voor 10% van de patiënten zelfs meer dan 1.400 euro aan extra kosten.
Verschillen per leeftijd, regio en specialisme
De kans op fikse toeslagen is vier keer hoger in Parijs dan elders in het land. Daarnaast betalen mensen van 70 tot 79 jaar gemiddeld twee keer zoveel aan extra kosten als patiënten tussen 30 en 39 jaar. Over het algemeen zijn de hoogste toeslagen voor consulten te vinden bij de volgende specialismen waar sector 2 overheerst: algemene chirurgie, gynaecologie, KNO, oogheelkunde en endocrinologie.
Volgens het consumentenonderzoek van UFC-Que Choisir lag het gemiddelde tarief voor een consult bij de gynaecoloog op 50,6 euro, maar in Parijs kan dat oplopen tot ruim 80 euro, tegenover een officieel verzekerd tarief van 30 euro. Voor cardiologen zijn de tarieven het hoogst in Hauts-de-Seine: gemiddeld 77,8 euro per consult tegen een wettelijk tarief van 51 euro. Ook bij anesthesiologen in Parijs zijn de tarieven het hoogst, en in departementen als Haute-Saône, de Somme, Hauts-de-Seine en Val-de-Marne liggen de gemiddelde extra kosten boven de 50 euro per consult.
Voor patiënten en woonachtigen in Frankrijk kan dit betekenen dat vooral in grote steden en bij oudere leeftijden fors hogere toeslagen gelden, afhankelijk van het type specialist en diens sector. De keuze van arts, specialisme en regio heeft daardoor veel invloed op de uiteindelijke rekening.
Formeel is er nog geen besluiten genomen; het rapport van HCAAM heeft het karakter van een beleidsadvies. De uiteindelijke maatregelen worden onderwerp van overleg tussen overheid, verzekeraars en beroepsgroepen. Of en wanneer concrete wijzigingen worden ingevoerd staat nog open.
Het officiële rapport is terug te vinden bij de Franse Plan- en Strategiecommissie: HCAAM – Les dépassements d'honoraires des médecins : état des lieux.
Reacties ()
Log in om mee te doen aan het gesprek en een reactie achter te laten!