De Franse energiegigant EDF stelt 80 miljoen euro beschikbaar om scholen, crèches en centra de loisirs voor kinderen te helpen met het installeren van systemen voor verkoeling, zoals airco’s, ventilatoren en brumisateurs. Hiermee wil EDF de impact van de recente uitzonderlijk zware hittegolf beperken, waardoor eerder deze week nog ruim 1.300 scholen en colleges in Frankrijk dichtgingen vanwege de hoge temperaturen.
Praktijk: hitte in de klas tijdens examens op 26 juni
Op vrijdag 26 juni vonden in heel Frankrijk belangrijke eindexamens plaats voor middelbare scholieren, het zogenoemde brevet. Op het Collège Miriam Makeba in Aubervilliers (Seine-Saint-Denis), bij Parijs, troffen leerlingen voorbereidingen tegen de hitte zoals gekoelde waterflessen en extra ventilatoren. Ondanks deze inspanningen ervoeren sommige leerlingen alsnog flinke hinder door de warmte en stress: "Les ventilateurs qui nous ont mis à disposition, ça changeait rien du tout. J'allais faire un malaise. J'avais mal au ventre, à cause du stress", aldus een groep leerlingen.
In andere delen van Frankrijk werden nog extremere hittecondities gemeld. In een school in Blois (Loir-et-Cher) werd in de examenzaal zelfs 35 graden gemeten; elders liep de temperatuur op tot bijna 32 graden. Sommige scholen in Normandië weken uit naar gangen met open ramen of lieten examens zelfs in de buitenlucht (op het schoolplein) plaatsvinden, omdat het in de lokalen te warm was.
Niet alle scholen waren even kwetsbaar. Zo bleek het pas gerenoveerde, maar niet-geklimatiseerde Collège Molière in Chennevières-sur-Marne (Val-de-Marne, regio Parijs) relatief koel door goede isolatie en beganegrondlokalen. Toch gaven vakbonden aan dat veel scholen onvoldoende zijn voorbereid op extreme hitte: "Il y a des petits ventilateurs, des petits ventilateurs électriques, chacun prend sa bouteille d'eau, des pschitts. Mais donc il n'y a rien qui soit vraiment pensé de manière à sécuriser la santé des élèves", aldus Christian Sauttreau (SUD Éducation 94).
Overheidstegemoetkomingen en structurele investeringen
Het programma loopt via de organisatie "Je passe à l’électrique" en bestaat uit twee steunmaatregelen. Scholen, crèches en buitenschoolse kinderopvang kunnen tot 30 september 2026 aanspraak maken op een bijdrage van 400 euro per ventilator, brumisateur of (mobiele of vaste) airco, met een maximum van tien apparaten per locatie. Dit deel van het steunpakket vertegenwoordigt 40 miljoen euro. Volgens EDF is het mogelijk hiermee meer dan 100.000 verkoelingsapparaten te financieren, ten behoeve van ruim 10.000 instellingen.
Daarnaast komt er extra steun voor grootschaligere projecten, zoals de installatie van een warmtepomp (pompe à chaleur réversible). Tot 30 juni 2027 stelt EDF per instelling een eenmalige subsidie van 10.000 euro beschikbaar voor dergelijke projecten. Ook hiervoor is 40 miljoen euro uitgetrokken. Deze tweede regeling sluit aan op het bestaande nationale programma Edurénov voor verduurzaming van scholen, uitgevoerd onder toezicht van de Banque des Territoires. Aanvragers voor klimaatinstallaties kunnen via Edurénov nadere informatie vinden: programma Edurénov.
De uitvoering concentreert zich op instellingen voor primair en voortgezet onderwijs, crèches en opvangcentra verspreid over het hele land. Verbetering van comfort en veiligheid voor kinderen geldt als uitgangspunt. De hulp geldt uitsluitend voor specifieke verkoelingsmaatregelen en niet voor algemene renovaties.
EDF, als belangrijkste elektriciteitsleverancier van Frankrijk en in samenwerking met publieke partners, is bevoegd tot het verstrekken en coördineren van deze steun via de genoemde programma’s.
Voor inwoners en ouders, maar ook voor schoolorganisaties, maakt deze financiering het de komende zomers concreet mogelijk sneller en goedkoper verkoeling te realiseren in locaties die door klimaatverandering steeds vaker kwetsbaar zijn voor extreme hitte.
De regeling is sinds 26 juni 2026 operationeel. Op moment van publicatie zijn beide subsidiemogelijkheden beschikbaar. Vervolgstappen zijn afhankelijk van de aanvragen die scholen en crèches per locatie indienen en van de afhandeling door EDF en aangesloten instanties.
Het basisprogramma Edurénov, gericht op renovatie en energie-optimalisatie, blijft ongewijzigd functioneren naast deze specifieke verkoelingsmaatregel.
Regionale investeringen in koeling en renovatie in Zuid-Frankrijk
Naast de landelijke steunmaatregelen van EDF wordt in het departement Var een grootschalig regionaal programma uitgerold. Het 'Plan de Rénovation des Collèges' omvat een extra investering van 460 miljoen euro tussen 2026 en 2034. Dit komt bovenop de reeds geïnvesteerde 100 miljoen euro sinds 2019. De renovatie richt zich op in totaal 50 middelbare scholen (collèges) in de Var, met speciale aandacht voor thermisch comfort en het verminderen van hitte-eilanden op schoolpleinen.
De aanpak is gebaseerd op bioklimatische principes en duurzame oplossingen: er worden onder meer brise-soleil (zonwerende lamellen), vernieuwing van ramen met hoogwaardig zonwerend glas, actieve zonwering, nachtelijke overventilatie, en vergroening van de scholen ingericht. Er komen ook zogenoemde 'zones refuges rafraîchies' in bijvoorbeeld kantines, bibliotheken en gymzalen voor verkoeling tijdens extreme hitte. Waar nodig wordt ultra-gerichte airco toegepast, alleen in de meest gebruikte of gevoelige ruimtes, in tegenstelling tot grootschalige airco-installaties. Doel is een gezonder en natuurlijker leerklimaat, met minimale milieubelasting en betere luchtkwaliteit.
Update: actuele aanpak en discussie over koeling in Toulon
In Toulon (Zuid-Frankrijk) heeft de gemeente aanvullende verkoelingsmaatregelen getroffen voor de laatste schooldagen. Ouders worden actief aangemoedigd om hun kinderen indien mogelijk thuis te laten bij extreme hitte. In elke school is een extra begeleider ingezet om in de middag rustige activiteiten te organiseren. Daarnaast wordt personeel gevraagd om uitstapjes en feesten tijdens de warmste uren van de dag te vermijden.
Volgens burgemeester Josée Massi zijn inmiddels alle zestien crèches van de stad voorzien van airconditioning, net als de slaapzalen van de maternelle (kleuterschool). In alle klaslokalen is een ventilator aanwezig; 103 van de 676 klaslokalen beschikken bovendien over een luchtmixer (brasseur d’air), een aantal dat eind dit jaar naar verwachting groeit tot 150. Daarnaast beschikken zestien scholen over een speciale ‘salle fraîcheur’ (koelruimte), en de uitrol hiervan wordt voortgezet.
De burgemeester wijst erop dat het volledig uitrusten van alle 84 scholen met centrale airco circa 16 miljoen euro zou kosten—een bedrag dat momenteel als financieel te zwaar wordt gezien. In plaats daarvan zet de gemeente, naast technische verkoelingsmaatregelen, ook in op renovatie, het bouwen van nieuwe scholen en de vergroening van schoolpleinen om de temperatuur omlaag te brengen. Het beleid kiest bewust voor een mix van korte- en langetermijnmaatregelen, mede vanwege het klimaat- en milieueffect van grootschalige airco-toepassing.
Met deze actuele, lokale aanpak wordt zichtbaar hoe individuele steden als Toulon omgaan met de landelijke en regionale richtlijnen en budgetten rondom verkoeling en hittebestendigheid in het onderwijs.
Reacties ()
Log in om mee te doen aan het gesprek en een reactie achter te laten!